تبخال تناسلی Herpes genital
تبخال تناسلی
تبخال تناسلی یک بیماری ویروسی است که به وسیله ویروس هرپس سیمپلکس دستگاه تناسلی ایجاد می شود. بیشتر بیمار ها یا هیچ علامتی ندارند یا علائم آنها آن قدر خفیف است که اصلا نمی دانند آلوده هستند. تاول های کوچک، باز شده و زخم های دردناک ایجاد می کنند. نشانه های شبه آنفولانزا مثل تب، درد، تورم گره های لنفاوی هم مشاهده می شوند. تبخال تناسلی چهار تا بیست و هشت روز بعد از مواجهه با علائم، بروز می کند. بعد از آلوده شدن، شیوع بیشتر رخ می دهد – ولی خفیف تر.
هرپس تناسلی معمولا از طریق تماس مستقیم دستگاه تناسلی با سطح پوست یا ترشحات فرد آلوده، گسترش یافته و در طول آمیزش جنسی مقعدی و دهانی رخ می دهد. برای انتقال بیماری تبخال تناسلی نیازی به وجود زخم نیست. خطر شیوع تبخال تناسلی بین یک زوج در یک سال تقریبا 7.5 درصد است – در صورت داشتن سکس ناامن. ویروس هرپس سیمپلکس دو نوع دارد: HSV-1 و HSV-2
از نظر تاریخی اچ اس وی – 2 شایع تر بوده اما امروز اچ اس وی – 1 در کشور های توسعه یافته رایج تر است. تشخیص پزشکی با آزمایش ضایعات با استفاده از پی سی آر یا کشت ویروسی یا تست خون برای یکسری آنتی بادی خاص، انجام می شود.
نداشتن آمیزش جنسی یا استفاده از کاندوم یا سکس با یک شریک جنسی سالم، راه های تلاش برای جلوگیری از انتقال عفونت هستند. تبخال تناسلی درمان ندارد! دارو های ضد ویروسی مانع شیوع تبخال تناسلی می شوند یا در صورت وقوع، شیوع را کوتاه می کنند. مصرف طولانی مدت دارو های ضد ویروسی هم، خطر گسترش بیشتر بیماری را کاهش می دهد.
در 2015 دوازده درصد از جمعیت جهان با تبخال دستگاه تناسلی درگیر بودند. در آمریکا بیشتر از یک نفر از هر شش نفر، چهارده تا چهل و نه سال درگیر این بیماری هستند. زن ها بیشتر از مرد ها به تبخال تناسلی مبتلا می شوند. از 1990 تا 2010 در ایالات متحده آمریکا، میزان بیماری های ناشی از اچ اس وی – 2 کمتر شده است. اثرات جانبی ویروس اچ اس وی شامل مننژیت آسپتیک و ایدز می باشد. تبخال نوزادی نتیجه سرایت این ویروس از مادر به نوزاد، حین زایمان است.
علائم و نشانه های بیماری
در مرد ها، ضایعات روی سرنره و ساقه آلت یا سایر قسمت های ناحیه تناسلی و قسمت داخلی ران و نشیمنگاه یا مقعد به وجود می آیند. در زن ها، ضایعات نزدیک یا روی تپه ونوس و کلیتوریس یا دیگر قسمت های فرج و نشیمنگاه و مقعد ظاهر می شوند.
درد و خارش و سوزش، از نشانه های دیگر تبخال دستگاه تناسلی هستند. ترشح از آلت مردی یا واژن، تب، سردرد، درد عضلانی، تورم و بزرگ شدن گره های لنفاوی از علائم کمتر شایع تبخال تناسلی اند. ادرار دردناک یا عفونت گردن رحم در زن ها دیده می شود. التهاب مقعد و راست روده برای افرادی که آمیزش جنسی مقعدی دارند، شایع است (پروکتیت تبخال گونه)
بعد از دو تا سه هفته، ضایعات به وجود آمده تبدیل به زخم شده و پس از پوسته پوسته شدن، از بین می روند – البته ضایعات روی غشاء مخاطی، پوسته ایجاد نمی کنند. درگیری ناحیه خاجی طناب نخاعی سبب احتباس حاد ادرار و نشانه های یکطرفه ترکیبی از میلیت و رادیکولیت می شود، مثل: درد، از دست دادن حس، خواب رفتگی. این حالت سندرم السبرگ نام دارد.
خاصیت بازگشت مجدد
بعد از اولین دوره بیماری هرپس تناسلی ناشی از اچ اس وی – 2، هشتاد درصد بیمار ها حداقل یک عود را تجربه می کنند در حالی که میزان عود برای تبخال تناسلی ناشی از اچ اس وی – 1 حدود پنجاه درصد است. هرپس تناسلی ناشی از از اچ اس وی – 2 به طور متوسط چهار تا شش بار در سال عود می کند اما عفونت از اچ اس وی – 1 فقط یک بار در سال رخ می دهد.
افراد مبتلا به تبخال تناسلی مکرر، درمان سرکوب کننده را پیش می گیرند یعنی درمان روزانه ضد ویروسی با استفاده از اسیکلوویر یا والاسیکلوویر یا فام سیکلوویر. این روش درمانی مناسب حال فردی است که حداقل سالی چهار بار با عود تبخال تناسلی رو به رو می شود. بیماری که میزان عود کمتری دارد، با درمان سرکوب کننده هم عود کمتری خواهد داشت. درمان سرکوب کننده جهت ارزیابی فراوانی عود مجدد، باید نهایتا بعد از یک سال قطع شود.
راه های انتقال
تبخال دستگاه تناسلی از طریق ریزش ویروسی قبل و بعد از تشکیل زخم منتشر می شود. احتمال انتقال تبخال تناسلی با استفاده از کاندوم تا پنجاه درصد و در کل خودداری از سکس در زمان شیوع فعال بیماری، کاهش می یابد. با طولانی تر شدن مدت ابتلاء پارتنر جنسی به این عفونت، میزان انتقال آن کمتر می شود. مصرف دوز روزانه دارو های ضد ویروسی از خطر انتقال ویروس توسط بیمار کم می کند. یک مورد از هر هزار رابطه جنسی باعث ایجاد عفونت با تبخال تناسلی می شود.
پیشگیری
عفونت ویروس هرپس سیمپلکس همه گیر است و در جمعیت عمومی غربالگری نمی شود بنابراین پیشگیری کامل از انتقال تبخال تناسلی آسان نیست.
برای کاهش احتمال ابتلاء به ویروس هرپس سیمپلکس، هنگام آمیزش جنسی دهانی یا واژنی یا مقعدی از کاندوم بیرونی آلت مردی استفاده کنید. در حین آمیزش جنسی دهانی یا واژنی، کاندوم داخلی واژن قابل استفاده است. هم زمان از کاندوم های داخلی و بیرونی استفاده نکنید. بند های دندانی هنگام آمیزش جنسی دهانی به کار می آیند. محدود کردن تعداد پارنتر های جنسی، از احتمال ابتلاء به ویروس هرپس سیمپلکس کم می کند. اگر با افراد مختلف سکس می کنید، خاص ویروس هرپس سیمپلکس آزمایش دهید. مصرف دارو های ضد ویروس سرکوبگر مانع انتقال تبخال تناسلی از فرد مبتلا به دیگران می شود. این دارو ها نود درصد در جلوگیری از انتقال ویروس هرپس سیمپلکس مؤثرند و مورد توجه شرکاء جنسی یا عشاق یا زن های مشتاق مادر شدن هستند. اگر از ابتلاء خود به تبخال تناسلی مطلع هستید، شریک جنسی تان را در جریان بگذارید.
غربالگری و تشخیص
راه های تشخیص تبخال تناسلی عبارتند از: معاینه بالینی توسط دکتر، آزمایش ویروس هرپس سیمپلکس با نمونه برداری از مایع داخل تاول تناسلی یا خون. توصیه وب سایت سلامت گردی برای فرد دارای نشانه های تب خال یا کسی که شریک جنسی مبتلا به عفونت تبخالی دارد، انجام آزمایش ویروس هرپس سیمپلکس است. نیازی به غربالگری افراد بدون علامت تب خال تناسلی نیست. در صورت انجام آزمایش در آخر دوره بیماری یا درست نبودن نمونه آزمایش، نتیجه تست منفی کاذب می شود. شاید جواب تست ویروس هرپس سیمپلکس در فرد بدون علامت، مثبت کاذب شود. نتیجه مثبت کاذب آزمایش باعث ایجاد مشکل بین دو طرف رابطه می شود.
تبخال تناسلی و بارداری
زن های باردار مبتلا به تبخال تناسلی به ندرت ویروس هرپس سیمپلکس را حین زایمان به نوزاد انتقال دهند. در آمریکا بیست و پنج درصد از زن های حامله به تبخال تناسلی مبتلا هستند ولی کمتر از یک دهم درصد نوزاد ها هنگام تولد دچار تبخال نوزادی می شوند. زن حامله بدون سابقه تبخال تناسلی نیازی به غربالگری ندارد. نتایج مثبت و منفی کاذب آزمایش آنتی بادی خون منجر به ایجاد اضطراب، برچسب زدن اطرافیان، اطمینان کاذب با حداقل بهبود حال مادر در روند کاهش انتقال تبخال نوزادی می شوند.
زن حامله در صورت داشتن نشانه های تبخال تناسلی باید به دکتر مراجعه کند و قبل از زایمان، از نظر علائم تبخال تناسلی مورد معاینه جسمی قرار بگیرد. در صورت مشاهده علائم تبخال تناسلی در زن باردار هنگام زایمان، عمل سزارین مانع انتقال ویروس هرپس سیمپلکس از مادر به نوزاد می شود. برای جلوگیری از عود نشانه های بیماری و کاهش خطر انتقال ویروس هنگام زایمان، از هفته سی و ششم تا زمان زایمان زن حامله مبتلا به تبخال تناسلی، داروی اسیکلوویر تجویز می شود. با این که مصرف اسیکلوویر برای زن های حامله آلوده به ویروس هرپس سیمپلکس مورد تأیید سازمان غذا و دارو نیست، تا امروز مشکلی برای آنها ایجاد نکرده است. اسیکلوویر باعث کاهش دفعات عود دارای علامت در کوتاه مدت می شود ولی صد درصد در برابر انتقال در همه موارد، ایمنی به وجود نمی آورد. این دارو مناسب زن های آلوده ای است که زایمان طبیعی را به سزارین ترجیح می دهند.
درمان
دارو های ضد ویروسی برای بیمار دارای علامت تبخال تناسلی، مزیت بالینی داشته و ابزار اصلی مدیریت بعد از آلوده شدن به ویروس هرپس سیمپلکس هستند. درمان اولین شیوع تبخال تناسلی، جلوگیری از عود بیماری، بالا بردن کیفیت زندگی، سرکوب ویروس برای جلوگیری از انتقال ویروس به پارتنر های جنسی هدف اصلی مصرف دارو های ضد ویروسی اند. سه داروی ضد ویروسی مورد تأیید سازمان غذا و دارو در کنترل نشانه های تبخال تناسلی برای درمان اولین علائم بیماری یا دوره های عود یا درمان سرکوب کننده روزانه، مزیت بالینی دارند: اسیکلوویر و والاسیکلوویر و فام سیکلوویر. استفاده دراز مدت از این دارو ها بی خطر است.
اسیکلوویر – این داروی ضد ویروسی در موارد اولیه تبخال تناسلی، از درد و تعداد ضایعات کم می کند. دفعات و شدت عفونت های عود کننده را کاهش می دهد. اسیکلوویر به شکل کپسول و قرص و پماد موجود است. اما پماد موضعی اسیکلوویر، کمترین کاربرد بالینی ممکن را دارد.
والاسیکلوویر – این پیش دارو در بدن به اسیکلوویر تبدیل می شود. به تسکین درد و ناراحتی کمک کرده، به بهبود زخم ها سرعت می بخشد. اثربخشی کپسول والاسیکلوویر از اسیکلوویر بیشتر است.
فام سیکلوویر – این داروی ضد ویروسی در بدن به پنسیکلوویر تبدیل می شود. پنسیکلوویر عامل فعال در مقابل ویروس ها است. تأثیر قرص فام سیکلوویر از اسیکلوویر بیشتر می باشد.
اولین دوره بالینی تبخال تناسلی
معمولا فرد در اولین دوره ابتلاء به تبخال تناسلی، بیماری بالینی طولانی مدت همراه با زخم شدید تناسلی دارد. در صورت خفیف بودن نشانه های بیماری در مرحله اول، عفونت های شدید عود کننده بعدا نمایان می شوند. روش های درمانی معمولی برای اولین دوره های بالینی تبخال تناسلی به شرح زیر است:
اسیکلوویر دوز 400 میلی گرم خوراکی، روزی سه بار به مدت هفت تا ده روز
والاسیکلوویر دوز 1 گرم خوراکی، روزی سه بار به مدت هفت تا ده روز
فام اسیکلوویر دوز 1 گرم خوراکی، روزی دو بار به مدت هفت تا ده روز
در صورت خوب نشدن زخم های تناسلی، درمان بیش از ده روز توصیه می شود.
تبخال تناسلی بازگشت کننده
بیشتر افرادی که یک بار دچار تبخال تناسلی شده اند، بازگشت دوباره ضایعات تناسلی در آینده را تجربه می کنند. ریزش ویروسی بدون علامت در جایی که بیمار زخم تناسلی ندارد هم سبب انتقال ویروس به پارتنر جنسی می شود. بیمار باید درباره درمان دوره ای یا درمان های سرکوب کننده دراز مدت با پزشک خود صحبت کند.
درمان سرکوب کننده برای تبخال تناسلی بازگشت کننده
بیمار در بعضی از دوره های زندگی خود، دوباره نشانه های تبخال تناسلی را دارد بنابراین درمان سرکوب کننده تا هشتاد درصد روی کاهش تبخال تناسلی بازگشت کننده تأثیر مثبت می گذارد. استفاده طولانی مدت از اسیکلوویر یا والاسیکلوویر یا فام سیکلوویر مؤثر است. درمان دراز مدت تبخال تناسلی با والاسیکلوویر، میزان انتقال بیماری را کاهش می دهد. بیمار باید درمان سرکوب کننده و استفاده همیشگی از کاندوم و بعد از آن، پرهیز جنسی در دوره های بازگشت کننده تبخال تناسلی را پیش بگیرد.
درمان های بدون نسخه و بدون دارو
چند راه برای کاهش نشانه های بیماری در طول شیوع تبخال تناسلی وجود دارد: گذاشتن کیسه یخ روی نواحی آسیب دیده، دوش گرفتن با آب گرم، خشک نگه داشتن زائده ها، مصرف مسکن های بدون نسخه مثل ایبوپروفن و استامینوفن.
همه گیرشناسی
آزمایش های مربوط به تشخیص تبخال تناسلی، زیرگروه غربالگری بیماری های آمیزشی نیستند. وضعیت سلامت بازیگران صنعت پورن از نظر ابتلاء به ایدز، عفونت کلامیدیا، سوزاک، هپاتیت، سیفلیس مدام چک می شود اما تبخال تناسلی را جدی نمی گیرند. بیشتر کارگران جنسی در مقطعی از زندگی کاری خود دچار تبخال تناسلی می شوند – با یا بدون کاندوم!
در تاریخ
در قرن بیست در بریتانیا طبق قوانین بهداشت عمومی، درمان بیماری های مقاربتی اجباری بود اما شامل تبخال تناسلی نمی شد. در سال 1975 در کتاب های درسی پرستاری حرفی از تبخال تناسلی نبود چون در آن زمان در حد سرماخوردگی مورد توجه بود. در 1970 شرکت داروسازی گلاسکو اسمیت کلاین بعد از توسعه داروی اسیکلوویر، گروه هایی برای حمایت از بیماران درگیر تبخال تناسلی تشکیل داد تا همه مردم از وجود این بیماری مطلع شوند.
تحقیق
از آنجایی که بیشتر موارد مبتلا به تبخال تناسلی، بدون علامت هستند تا حالا واکسنی برای مهار شیوع فعال ویروس اچ اس وی ساخته نشده است.
